Abdusselam İbn Teymiyye, Mecduddîn, el-Harranî kimdir?


Abdusselam İbn Teymiyye, Mecduddîn, el-Harranî (h. 590-653-3/m. 1194-1255) Abdüsselam b. Abdillah b. el-Hıdır b. Muhammed b. Ali İbn Teymiyye el-Harranî, el-Hanbelî, lakabı Mecduddin; künyesi ise Ebu’l-Berekât’tır. İleride biyografisi gelecek olan meşhur Hanbelî şeyhülislamı Takiyyuddin’in dedesidir.

Bu zat, Harran’da; h. 590 (m. 1194) yılında dünyaya gelen büyük Hanefî mezhebi bilimcilerinden biridir. Bir şeyhülislam, din bilgini, çağının büyük fıkıhçısı, Hanbelîlerin dinî önderi, meşhur bir zattır. Memleketinde aldığı tahsilini geliştirmek için Bağdat’a gitmiştir. Harran’da amcası Fahruddîn İbn Teymiyye, Hafız Abdulkadir er-Ruhavî ve daha başkalanndan fıkıh ve hadis dersleri almış, iyi bir âlim ve hâfız olmuştur. Öğrenimini tamamlamak üzere, henüz 13 yaşlannda iken amcasının oğlu olan Seyfuddîn Abduğanî ile, o tarihlerde bilim merkezi olan Bağdat’a gitmiştir. Döndükten sonra Harran’da bir süre ders verip öğrenci yetiştirdikten sonra h. 602 yılında tekrar Bağdat’a gitmiş ve burada altı yıl gibi uzun bir süre kalarak, fıkıh, hilaf, Arapça ve benzeri sosyal bilimlerle uğraşıp kendini çok iyi yetiştirmiştir.

Daha sonra memleketine dönen bilgin; pekçok dinî ve felsefî eser yazarak, çok sayıda öğrenci yetiştirmiştir. Harran medresesinde ders verdiği gibi, evinde de bilimsel toplantılar ve sohbetler düzenlemiştir. Hayatının sonlarına doğru Hac niyetiyle Hicaz’a gitmiştir. Hac dönüşünde Bağdat’a uğramıştır. O sırada Daru’l-Hilâfe şeyhi bulunan Şeyh Muhyiddîn b. El-Cevzî, onun Bağdat’ta kalmasını arzu ettiyse de Mecduddin özür dileyerek Harran’a dönmeyi tercih etmiştir.

Hicri 653 (m. 1255) yılında vefat edip Harran’ın doğu açıklarındaki mezarlığa defnedilmiştir. Cenazesine çok kalabalık bir
halk kitlesi katılmıştır. Zamanının tanınmış bilim adamları ve fazilet sahibi insanları arasında itibarlı ve saygın bir yere sahipti. Yazdığı eserlerden bir kısmı şunlardır:

1.el-Münteka Min Ahâdîs el-Ahkâm An Hayr el-Enâm. (Fıkıhla
ilgilidir)
2.el-Muharrer Fi’I-Fıkıh
3-Münteha el-Ğaye Fi Şerh el-Hidâye
4. Urcûze Fi İlmi’l-Kıraat
5.Atraf Ahâdîs et-Tefsir
6. el-Ahkâm u ’l-Kubrâ
7. el-Musevvede

Mecduddin’in diğer eserleri, ana İslam kaynaklarından, İbn en-Nedim’in “Fihrist”inde mevcuttur. Mecduddin, çok zeki ve dinî konularda son derece gayretli ve güçlü bir yorum kabiliyetine sahipti. Nitekim Cemaluddin İbn Mâlik onun hakkında: “Davud’un elinde demir nasıl yumuşatılmış ise, Mecduddin’in elinde de fıkıh öyle yumuşatılmıştır” demektedir.

   

0 Comments

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.