İzafiyet teorisi (görelilik kuramı) nedir?


Nobel Fizik Ödülü’nü 1921’de alan Einstein’ın adıyla özdeşleşen İzafiyet Teorisi’nin, günümüze kadar geçerliliğini kanıtlamış en temel kuram olduğunu söyleyebiliriz.

Işık hızı her gözlemci için aynıdır ve evrende ulaşılabilecek maksimum hız ışık hızıdır. Işık hızına ulaşan cisimler enerjiye dönüşür.  Bir olayın eşzamanlılığı yani birkaç kişi için aynı zamanda yaşanması değişkendir. Başka bir ifadeyle açıklayacak olursak, zaman evrenin her yerinde aynı hızda ilerler ancak farklı şekilde hissedilebilmektedir.

Teorinin öne sürdüğü diğer önerge ise şu: Cisimler, ışık hızına yaklaştıkça zaman, o cisim için yavaşlar. Kısaca teori der ki, evrende zaman kavramı aslında yoktur, fakat bizler ışık hızına erişemediğimiz için zaman kavramı bizim için geçerlidir ve görecelidir.

Işık hızına yaklaştıkça zaman sizin için yavaşlayacak, fakat siz bunun farkına varmayacaksınız, çünkü beyninizde düşünce üreten nöro-sinaptik hücreler de daha yavaş bir hızla çalışacak, düşünce hızınız dahi düşecektir. Yani zamanın sizin için yavaşlaması sizin tarafınızdan hiçbir şekilde fark edilmeyecektir, fakat sizi gözlemleyen herkes tarafından fark edilecektir. Bu durumu deneysel anlamda da kanıtlamak için uzaya giden bir araca elektronik saat verilmiş ve dünyada bulunan bir saatle aynı anda gösterdikleri saat kaydedilmiş. Uzay aracı döndükten sonra iki saat karşılaştırılmış ve uzayda yolculuk yapan saatin yaklaşık 4 saniye geride olduğu gözlemlenmiştir.

 

Diyelim ki; Astronot olan bir arkadaşınız var, ışık hızında çok uzun bir yolculuğa çıkıyor, yıllar sonra bize seyahatlerini anlatmak için dönüyor. En şaşırtıcı olanda arkadaşınız anlatacak pek bir şey yoktur çünkü onun için pek az zaman geçmiştir ama döndüğünde biz yaşlanmışızdır ve ona anlatacak bir sürü şeyimiz vardır. Uzayda çok hızlı hareket ettiği için uzay mekiğinde zaman çok yavaş geçmiştir. İzafiyette zaman ve mekan lastik gibi birbirine geçer ve sadece ışık hızın değiştirilemez. Einstein’in bu teorisi en küçük şey olan atomdan en büyük şeye kadar geçerlidir.

Einstein keşifleri sayesinde yeni enerji kaynaklarımız ve çok daha iyi bir yaşam standardımız var.

   

0 Comments

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.